Podpisanie umowy u notariusza

Umowa przedwstępna – ile czasu na kredyt?

Autor: Redakcja ellorien.pl Opublikowano Czas czytania: 5 min

Na uzyskanie kredytu hipotecznego i sfinalizowanie zakupu warto przeznaczyć w umowie przedwstępnej minimum 2 miesiące, a bezpieczniej 3 miesiące. Krótszy termin może nie wystarczyć na decyzję banku, podpisanie umowy kredytowej i wypłatę środków. Sam pośpiech nie przyspieszy procedury, za to może narazić kupującego na utratę zadatku.

Ile czasu wpisać w umowie przedwstępnej?

Przy zakupie nieruchomości z rynku wtórnego najbezpieczniej ustalić termin zawarcia umowy przyrzeczonej po upływie 60–90 dni od podpisania umowy przedwstępnej. Dwa miesiące to rozsądne minimum, natomiast trzy miesiące dają większy bufor na uzupełnienie dokumentów, opóźnienia po stronie banku lub problemy ze stanem prawnym nieruchomości.

Termin miesięczny bywa wystarczający tylko w prostych, dobrze przygotowanych transakcjach, gdy kupujący ma już zweryfikowaną zdolność kredytową, komplet dokumentów jest dostępny, a nieruchomość nie ma obciążeń. Nie należy jednak traktować takiego scenariusza jako standardu. W umowie przedwstępnej trzeba uwzględnić nie tylko oczekiwanie na decyzję kredytową, lecz także czynności następujące po niej.

Dlaczego proces kredytowy trwa dłużej niż 21 dni?

Ustawa o kredycie hipotecznym przewiduje termin na wydanie decyzji kredytowej, który w typowym ujęciu wynosi 21 dni od przekazania kompletnego wniosku. Nie jest to jednak czas liczony od podpisania umowy przedwstępnej do otrzymania pieniędzy. W praktyce bank musi wykonać kilka odrębnych czynności:

  1. Przeanalizować wniosek, dochody, zobowiązania i historię kredytową kupującego.
  2. Zlecić lub zaakceptować operat szacunkowy przygotowany przez rzeczoznawcę.
  3. Sprawdzić księgę wieczystą, podstawę nabycia oraz pozostałe dokumenty nieruchomości.
  4. Wydać decyzję kredytową, czasem warunkową i wymagającą dodatkowych dokumentów.
  5. Przygotować i podpisać umowę kredytową.
  6. Spełnić warunki wypłaty i uruchomić kredyt po zawarciu aktu notarialnego.

Brak dokumentu, konieczność wyjaśnienia wpisu w księdze wieczystej albo dodatkowa weryfikacja dochodów może wydłużyć postępowanie. Dlatego ustawowy termin dotyczący decyzji nie powinien być traktowany jako harmonogram całej transakcji.

Na rynku wtórnym kredyt jest zwykle wypłacany dopiero po podpisaniu aktu notarialnego przenoszącego własność. Jeżeli nieruchomość obciąża hipoteka sprzedającego, część środków może trafić na spłatę jego kredytu. Bank sprzedającego musi wtedy wydać dokumenty potrzebne do rozliczenia zadłużenia i wykreślenia hipoteki. To może przesunąć wypłatę pozostałej części ceny o kolejne tygodnie.

21 dni na decyzję banku nie oznacza 21 dni do wypłaty kredytu. W umowie przedwstępnej trzeba zostawić czas także na umowę kredytową, akt notarialny i spełnienie warunków uruchomienia środków.

Jak zabezpieczyć zadatek w umowie przedwstępnej?

Zadatek i zaliczka nie mają takiego samego znaczenia. Zadatek, którego skutki określa art. 394 Kodeksu cywilnego, może zostać zatrzymany, gdy do umowy przyrzeczonej nie dochodzi z winy kupującego. Jeżeli z transakcji bez uzasadnionej przyczyny wycofa się sprzedający, kupujący może co do zasady żądać zwrotu zadatku w podwójnej wysokości.

Zaliczka jest natomiast przedpłatą na poczet ceny i co do zasady podlega zwrotowi, gdy umowa końcowa nie zostanie zawarta. Słabiej wiąże jednak sprzedającego, dlatego nie zapewnia takiej ochrony przed sprzedażą nieruchomości innej osobie. Niezależnie od wybranej formy wpłaty zasady rozliczenia należy jasno zapisać w umowie.

Element umowy Ryzykowne podejście Bezpieczne podejście
Termin realizacji 1 miesiąc, bez zapasu na opóźnienia banku Minimum 2 miesiące, optymalnie 3 miesiące
Wpłata Wysoki zadatek bez dodatkowych warunków Kwota dopasowana do możliwości kupującego i jasno opisana
Odmowa kredytu Brak postanowienia o zwrocie zadatku Klauzula kredytowa określająca warunki zwrotu
Hipoteka sprzedającego Brak informacji o zadłużeniu i sposobie spłaty Opis zadłużenia, rachunku do spłaty i dokumentów banku

Przewiń tabelę w bok →

Klauzula kredytowa powinna wskazywać, że w razie nieuzyskania finansowania zadatek podlega zwrotowi w całości albo w określonej części. Trzeba też ustalić, ile decyzji odmownych kupujący ma przedstawić oraz czy odmowa musi pochodzić z konkretnej liczby banków. Takie postanowienie jest przedmiotem negocjacji i nie każdy notariusz zaakceptuje jego brzmienie bez zmian.

W umowie warto uregulować również:

  • Termin na uzyskanie finansowania – co najmniej 2 miesiące, a przy bardziej złożonej transakcji 3 miesiące.
  • Warunki zwrotu zadatku – w tym liczbę wymaganych decyzji odmownych i termin przedstawienia dokumentów.
  • Sposób zapłaty – najlepiej przelewem z adresem nieruchomości lub numerem umowy w tytule.
  • Czas na wypłatę kredytu – szczególnie gdy środki mają spłacić hipotekę sprzedającego.

Na jakie błędy uważać?

Najwięcej problemów wynika z założenia, że bank wypłaci środki natychmiast po wydaniu decyzji. Przed podpisaniem umowy sprawdź także:

  • czy dane wszystkich właścicieli zgadzają się z księgą wieczystą,
  • czy w księdze wieczystej nie ma wzmianek, roszczeń lub nieujawnionych obciążeń,
  • czy wszyscy współwłaściciele i kupujący podpiszą umowę albo mają prawidłowe pełnomocnictwa,
  • czy w umowie opisano wyposażenie pozostające w nieruchomości i termin jej wydania.

Nie podpisuj dokumentu bez sprawdzenia sytuacji prawnej nieruchomości. W przypadku niestandardowych wpisów, hipoteki sprzedającego, spraw spadkowych albo skomplikowanej sytuacji kredytowej treść umowy warto skonsultować z notariuszem lub prawnikiem przed wpłatą pieniędzy.

Checklista przed podpisaniem umowy

Przed złożeniem podpisu sprawdź, czy:

  • Zweryfikowałeś księgę wieczystą, w tym działy III i IV.
  • Wpisałeś minimum 2 miesiące, a najlepiej 3 miesiące na zakończenie transakcji.
  • Umowa określa, co dzieje się z zadatkiem w razie odmowy kredytu.
  • Wskazałeś liczbę banków lub decyzji odmownych wymaganych do zwrotu zadatku.
  • Ustaliłeś termin wypłaty środków, zwłaszcza przy hipotece sprzedającego.
  • Podpisy złożą wszystkie osoby uprawnione do sprzedaży i zakupu.

Najbezpieczniejszy wariant to umowa przedwstępna z terminem 60–90 dni, jasno sformułowaną klauzulą kredytową i dokładnym opisem nieruchomości. Taki zapis ogranicza presję czasu i zmniejsza ryzyko, że opóźnienie banku doprowadzi do utraty zadatku.


Artykuł nie stanowi porady inwestycyjnej lub finansowej.

O autorze

Redakcja ellorien.pl

Ellorien to poradnik o sprawach związanych z nieruchomościami. Wyjaśniamy, jak bezpiecznie kupić i sprzedać mieszkanie, dom lub działkę, jak przygotować umowę najmu i na co uważać jako wynajmujący i najemca. Pokazujemy, jak czytać księgi wieczyste, uzyskać wypis z rejestru gruntów i przejść przez formalności, także przy darowiźnie czy spadku. Treści mają charakter informacyjny i nie stanowią porady prawnej.

Wszystkie wpisy autora

Czytaj również